Wskaż czynność, którą student ma wykonać
Weź efekt uczenia się z sylabusa. Podkreśl czynność, którą chcesz zobaczyć w odpowiedzi. Dopisz, po czym ją rozpoznasz i czy student ma ją wykonać samodzielnie, czy ma pokazać, jak posługuje się narzędziem. Dopiero wtedy rozpisz etapy zadania. Jeśli AI ma pomóc na jednym z nich, nazwij czynność, którą można jej zlecić.
Scenariusz do wypróbowania. Wracamy do fikcyjnej czytelni z artykułu „Jak przeprojektować zaliczenie, gdy AI potrafi wykonać zadanie?”. Student ma uzasadnić decyzję o wydłużeniu godzin z 20.00 do 22.00 w dni robocze semestru i rozstrzygnąć, czy kontrargument zmienia zakres tej decyzji. Materiał A podaje zajętość 30-miejscowej czytelni o 19.45 od poniedziałku do piątku. W tygodniu sesji zajętych było kolejno 22, 24, 21, 23 i 20 miejsc, a w jednym tygodniu bez egzaminów 4, 11, 5, 12 i 3. Materiał B mówi, że obecny grafik pozwala obsadzić dodatkowe godziny we wtorki i czwartki, a w pozostałe dni wymagałoby to dodatkowych dyżurów.
W eseju student ma sam wybrać zarzut, sprawdzić jego przesłankę i obronić swoją decyzję. Model może podsunąć dodatkowy zarzut, bo jego wymyślenie nie jest tu oceniane. Na zajęciach student ma samodzielnie odpowiedzieć na nową informację. Gdyby celem było także samodzielne formułowanie kontrargumentów, trzeba by zmienić polecenie. Student układałby własne zarzuty bez modelu i gotowej listy, a kryterium obejmowałoby ich trafność.
Sprawdź, co możesz ustalić na swoim przedmiocie
Otwórz aktualne dokumenty uczelni i jednostki. Sprawdź regulamin studiów, zarządzenia o AI oraz zasady wydziału lub kierunku. Zapisz, kogo obejmują, kto ustala reguły dla kursu, kiedy trzeba je ogłosić i jak student ma oznaczyć użycie narzędzia. Sprawdź też zasady dostępu do narzędzi, ochrony materiałów, uzgadniania dostosowań i wyjaśniania wątpliwości co do samodzielności. Jeśli sylabus zatwierdza koordynator, uzgodnij z nim zapis przed ogłoszeniem zadania.
- Uniwersytet Jagielloński. Zarządzenie rektora nr 115 z 2025 r. dotyczy narzędzi i funkcji AI w dydaktyce UJ. Prowadzący określa dozwolone i zakazane formy użycia w części sylabusa poza programem studiów i przekazuje zasady na pierwszych zajęciach. Student oznacza części pracy lub zadania wygenerowane przy użyciu AI. Wyjątek dla funkcji wbudowanych w powszechne oprogramowanie ma warunki. Funkcje te mają wspierać pozostałe funkcje programu, a głównym celem ich użycia nie może być wytwarzanie treści z pominięciem zasad zarządzenia.
- Wydział Filologiczny UJ. Uchwała z marca 2026 r. obejmuje pisemne prace dyplomowe, zaliczeniowe i domowe osób studiujących na wydziale. Na początku semestru osoby studiujące wspólnie z promotorem, koordynatorem lub prowadzącym ustalają dopuszczalny cel, zakres i sposób użycia AI. W pracy wskazują narzędzie, cel i zakres użycia we wstępie lub rozdziale metodologicznym. W tym przypadku wzór deklaracji poniżej trzeba umieścić w miejscu wskazanym przez wydział.
- Akademia Górniczo-Hutnicza. Uczelniane wytyczne z 2025 r. są skierowane do osób studiujących i pracujących w AGH. W części dla kadry zalecają jasne określenie ograniczeń na przedmiocie i wyjaśnienie ich celu dydaktycznego. Gdy liczy się samodzielne wykonanie zadania, zalecają sprawdzanie efektu podczas zajęć.
W przykładzie z czytelnią zastosujemy zasady redakcyjne dla fikcyjnego kursu. Na własnym kursie wpisz do szablonu wymagane miejsce deklaracji, sposób oznaczania wygenerowanych fragmentów i tryb ustalania reguł ze studentami, jeśli przewidują go dokumenty.
Wybierz zapis do sylabusa
Poniższe zapisy to przykłady do adaptacji. Nazwij zadania lub części, do których odnosi się wybrany zapis. Jeśli łączysz dwa warianty w jednym zaliczeniu, przypisz każdy do konkretnej części. W poleceniu podaj też dostępne materiały, termin i miejsce oddania. Agent z odpowiednimi uprawnieniami może przeczytać pliki, wykonać obliczenia i zapisać gotową pracę. Wskaż, jakie operacje dopuszczasz i do jakich materiałów wolno dać dostęp. Do ćwiczeń z użyciem AI przygotuj pakiet bez danych osobowych i poufnych, który można przekazać wskazanemu narzędziu.
A. Praca samodzielna bez generatywnej AI
Przygotuj i wykonaj tę część samodzielnie, bez generatywnej AI. Nie proś modelu o pomysły, rozwiązanie, tłumaczenie ani przeredagowanie odpowiedzi. Zasada obejmuje funkcje generatywne w edytorze i agentów pracujących na plikach. Możesz użyć materiałów wskazanych w poleceniu, prostego sprawdzania pisowni bez generowania tekstu oraz technologii wspomagających w uzgodnionym zakresie. Oddaj własną odpowiedź w podanej formie i wpisz „Bez generatywnej AI”, jeśli jej nie użyto. Gdy uzgodnione dostosowanie obejmuje funkcję generatywną, opisz wykonaną przez nią czynność w uzgodniony sposób.
B. Pomoc AI na wskazanym etapie
Po zapisaniu własnej tezy możesz poprosić model wyłącznie o dodatkowe kontrargumenty. Przekaż mu temat i tezę. Zarzut wybierz i sprawdź samodzielnie. Samodzielnie napisz i zredaguj pracę oraz notatkę. Możesz użyć prostego sprawdzania pisowni bez generowania tekstu i uzgodnionych technologii wspomagających. Nie zlecaj AI analizy materiałów, napisania tekstu ani przerobienia pliku z pracą. Oddaj pracę i notatkę z wyborem zarzutu oraz krótką deklaracją. Wskaż pochodzenie rozważanych zarzutów. Jeśli pracujesz bez modelu, możesz wybrać zarzuty ze wspólnej listy i uzyskać pełną punktację według tych samych kryteriów.
C. Korzystanie z AI jest ocenianą umiejętnością
W udostępnionym na zajęciach narzędziu ułóż polecenie, które zleci modelowi wskazanie luk w uzasadnieniu decyzji o godzinach pracy czytelni. Użyj wyłącznie fikcyjnego pakietu A i B oraz tezy podanej w zadaniu. Jeśli pracujesz z agentem, ogranicz jego dostęp do tych materiałów i wydzielonego miejsca na zapis surowej odpowiedzi. Możesz mu zlecić przygotowanie listy zarzutów. Samodzielnie sprawdź dwa z nich w A lub B i uzasadnij, który przyjmujesz, odrzucasz albo doprecyzowujesz. Oddaj polecenie dla modelu, jego oznaczoną odpowiedź, własne sprawdzenie dwóch zarzutów i krótką deklarację. Oceniam, czy polecenie wyznacza zakres analizy, czy poprawnie sprawdzasz zarzuty w danych i czy uzasadniasz decyzję na podstawie tego sprawdzenia.
W wariancie C podaj przed zajęciami, gdzie i kiedy student skorzysta z narzędzia bez prywatnej subskrypcji. Zapewnij dostępne stanowisko lub równoważny termin z tym samym narzędziem i kryteriami. Jeśli możesz dać jedynie gotową odpowiedź modelu, zmień efekt i kryteria na ocenę tej odpowiedzi. Gotowy wydruk pozwala sprawdzić weryfikację treści, a wykonanie polecenia w narzędziu trzeba wtedy ocenić w innym zadaniu, jeśli nadal jest wymagane.
Przenieś zasady do polecenia i deklaracji
W zaliczeniu o czytelni sylabus przypisuje wariant B do eseju z notatką, a wariant A do odpowiedzi na zajęciach. Ogłoś oba zapisy przed rozpoczęciem pracy. Do pakietu A i B dołącz poniższą instrukcję i wspólną listę zarzutów.
W domu. Postaw wstępną tezę. Rozważ dwa zarzuty. Możesz wziąć je ze wspólnej listy, ułożyć samodzielnie lub poprosić model o propozycje. AI możesz użyć wyłącznie do uzyskania dodatkowych zarzutów. Przekaż tylko temat i tezę. Wybierz mocniejszy zarzut i sprawdź jego przesłankę w A lub B. Samodzielnie napisz i zredaguj esej o długości 600–800 słów. Uzasadnij ostateczną tezę na podstawie obu materiałów i odpowiedz na wybrany zarzut. Dołącz samodzielnie napisaną notatkę do 150 słów. Podaj w niej wstępną tezę, oba zarzuty i ich pochodzenie, uzasadnienie wyboru, sprawdzony fragment materiału, wynik sprawdzenia i granicę wniosku. Wyjaśnij, dlaczego utrzymujesz lub zmieniasz tezę. Zapisz ostateczną tezę tak samo jak w eseju. W notatce umieść krótką deklarację.
Wspólna lista zarzutów
- Obecny grafik pozwala wydłużyć godziny tylko w dwa dni.
- Dwa tygodnie pomiarów mogą nie wystarczyć do ustalenia godzin na cały semestr.
- Zajętość o 19.45 nie mówi, ile osób chciałoby zostać po 20.00.
- Zamknięcie o 20.00 może utrudniać naukę w sesji, gdy tuż przed zamknięciem większość miejsc jest jeszcze zajęta.
Na zajęciach. Z własnym esejem i materiałami A i B odpowiedz na nowy zarzut bez generatywnej AI. Oddaj odpowiedź i deklarację. Uzasadnij, co robisz z tezą w świetle nowej informacji, odwołaj się do A lub B i wyjaśnij, jak brakująca informacja pomogłaby w decyzji. Czas próbny to osiem minut, z uwzględnieniem uzgodnionych dostosowań. Tempo pisania nie podlega ocenie.
Uzgodnij dostosowanie przed rozdaniem zadania. Przykładowo udostępnij kartę w formacie dla czytnika ekranu, wydłuż czas albo przyjmij odpowiedź ustną z tymi samymi materiałami i pytaniami. Jeśli potrzebna jest funkcja generatywna, ustal indywidualnie, jakiej czynności może służyć i jak zachować ocenianą pracę studenta. W deklaracji wystarczy wskazać uzgodnioną czynność. Nie proś o uzasadnienie zdrowotne.
Krótki wzór deklaracji
Bez generatywnej AI.
W przypadku użycia AI
Narzędzie lub funkcja. [Nazwa]
Etap, cel i zakres użycia. [Co zleciłem lub zleciłam i z jakim materiałem]
Wykorzystanie wyniku. [Co i gdzie wykorzystałem lub wykorzystałam albo „nic”]
Praca własna. [Co samodzielnie sprawdziłem, sprawdziłam lub zrobiłem, zrobiłam]
Przykład opracowany przez redakcję. Notatka z części domowej
Wstępna teza. Czytelnia powinna być otwarta do 22.00 we wszystkie dni robocze semestru. Rozważyłam dwa zarzuty. Grafik pozwala na dłuższe otwarcie tylko we wtorki i czwartki. Brakuje pomiaru popytu po 20.00. Wybrałam drugi, bo dotyczy też wieczorów, które można obsadzić. W rejestrze A pomiary kończą się o 19.45. Pokazują zajętość przed zamknięciem. Nie mówią, ile osób zostałoby dłużej. Grafik z B pozwala przeprowadzić próbę i uzupełnić pomiary.
Ostateczna teza. Czytelnia powinna przez pierwszy miesiąc semestru działać do 22.00 we wtorki i czwartki, a o dalszych dyżurach należy zdecydować po pomiarze zajętości po 20.00.
Deklaracja. Po zapisaniu tezy podałam ChatGPT temat i tezę z prośbą o dodatkowe zarzuty. Zarzut o grafiku wzięłam ze wspólnej listy. W notatce i eseju wykorzystałam zarzut modelu o braku pomiaru po 20.00. Sama go wybrałam, sprawdziłam rejestr i napisałam oba teksty.
Sprawdź, czy zasada i ocena prowadzą do tej samej decyzji
Przeczytaj sylabus i polecenie jak student. Dla każdej czynności wskaż, czy jest dopuszczalna, gdzie ją zadeklarować i co będzie oceniane. W zaliczeniu o czytelni wychodzi to tak.
| Przypadek | Odpowiedź przed rozpoczęciem pracy |
|---|---|
| Edytor wskazuje literówkę bez generowania tekstu | Możesz ją poprawić. Samo sprawdzanie pisowni nie wymaga deklaracji użycia generatywnej AI. |
| Asystent generuje poprawione zdanie albo agent przerabia cały esej | Obie czynności wykraczają poza etap szukania zarzutów. Dotyczy to także polecenia „tylko popraw styl” i sytuacji, gdy agent zapisuje zmiany bezpośrednio w pliku. |
| Agent ma przeczytać A i B, wybrać zarzut i napisać esej lub notatkę | Tych czynności nie wolno zlecić. Można poprosić wyłącznie o dodatkowe zarzuty na podstawie tematu i tezy. Jeśli użyjesz modelu, ujawnij zakres nawet wtedy, gdy odrzucisz wszystkie propozycje. |
| Nie masz dostępu do płatnego modelu ani własnego konta | Możesz wziąć oba zarzuty z listy. W notatce podaj ich pochodzenie i wpisz „Bez generatywnej AI”. Nadal wybierasz mocniejszy zarzut, sprawdzasz dane i możesz zdobyć tyle samo punktów. |
Za esej z notatką przyznaj do 4 punktów. Na 2 punkty za uzasadnienie student wyjaśnia zakres decyzji, wpływ zarzutu na tezę oraz wybór między dwoma zarzutami. Przyznaj 1 punkt, jeśli esej podaje powód decyzji lub wpływ zarzutu, ale nie spełnia wszystkich warunków na 2 punkty. Przyznaj 0, jeśli w eseju brakuje obu. Na 2 punkty za pracę z materiałami student trafnie używa w eseju A i B oraz wskazuje w notatce sprawdzony fragment, wynik i granicę wniosku. Jeśli tych warunków nie spełnia, przyznaj 1 punkt za co najmniej jedno trafne użycie materiału w eseju lub notatce, a 0 przy braku takiego użycia. Materiał A pozwala sprawdzić, że pomiary kończą się o 19.45. Do ustalenia popytu po 20.00 potrzebne są dodatkowe dane. To samo rozumowanie obowiązuje bez względu na pochodzenie zarzutu.
Na karcie podaj, że od początku semestru druga czytelnia z 20 miejscami będzie otwarta do 22.00. Zarzut głosi, że w tej sytuacji dłuższe otwarcie pierwszej jest zbędne. Przyznaj 2 punkty za uzasadnienie decyzji w świetle tej informacji, trafne odwołanie do A lub B i wyjaśnienie, jak brakująca informacja pomogłaby w decyzji. Przyznaj 1 punkt, gdy student uzasadni decyzję w świetle nowej informacji, ale pominie co najmniej jeden z pozostałych elementów, oraz 0 bez takiego uzasadnienia. Student może obronić próbę we wtorki i czwartki na podstawie grafiku albo odłożyć ją do czasu sprawdzenia, czy w drugiej czytelni zabraknie miejsc. Kierunek decyzji sam w sobie nie zmienia punktacji.
Deklaracja jest wymogiem oddania pracy. Przed rozpoczęciem podaj termin jej uzupełnienia oraz sposób zgłoszenia się na dodatkowy termin karty z równoważnym zarzutem i tymi samymi warunkami. W przykładowej regule z artykułu 01 do zaliczenia potrzeba co najmniej 4 z 6 punktów, w tym co najmniej 1 za samodzielną odpowiedź. Pracę bez deklaracji oznacz jako niekompletną do czasu uzupełnienia w ogłoszonym terminie. Ogłoś zgodnie z zasadami przedmiotu, jaki skutek ma nieuzupełnienie braku. Podejrzenie użycia AI poza ustalonym zakresem wyjaśnij według procedury uczelni, oddzielnie od punktów za treść.
Deklaracja mówi, co student zgłasza. Sam esej, historia zmian czy wynik detektora nie wystarczają do przypisania studentowi konkretnych czynności. Na zajęciach możesz rozdać papierową kartę i wydruki materiałów albo udostępnić nadzorowane stanowisko z wyłączonymi funkcjami generatywnymi poza uzgodnionymi dostosowaniami. W tych warunkach oceniasz rozumowanie pokazane w odpowiedzi na nowy zarzut. Autorstwo eseju pozostaje odrębną kwestią.
Przy ogłaszaniu zadania poproś grupę o rozstrzygnięcie przypadków korekty generatywnej, pracy agenta i braku konta. Zapisz liczbę poprawnych odpowiedzi i po oddaniu prac policz deklaracje, które trzeba było uzupełnić. Jeśli pomyłki dotyczą jednej funkcji albo jednego pola deklaracji, dopisz przykład przy tym miejscu w poleceniu i ponów próbę z kolejną grupą.
Źródła
- Rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2025. Zarządzenie nr 115 z 27 listopada 2025 r. w sprawie wykorzystywania w dydaktyce narzędzi opartych na sztucznej inteligencji. Zakres, zasady w sylabusie i oznaczanie wygenerowanych części pracy w § 1, § 4 i § 6.
- Rada Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2026. Uchwała nr 1/III/2026 z 27 marca 2026 r. wraz ze standardami korzystania z AI w pracach pisemnych. Zakres oraz punkty 3 i 4 załącznika.
- Akademia Górniczo-Hutnicza, 2025. Wytyczne dotyczące odpowiedzialnego wykorzystania sztucznej inteligencji w procesie kształcenia w społeczności akademickiej AGH. Adresaci i rekomendacje dla kadry w częściach 1 i 4.
- OpenAI. Agents API. Przykład środowiska, w którym agent może wykonywać kod, edytować pliki i tworzyć materiały.